Mediation in Transities
Kennisbijeenkomst
Op 22 oktober organiseert Mediation Amsterdam een kennisbijeenkomst over de impact van veranderen in organisaties. Oftewel; in transitie zijn. In de aanloop naar deze bijeenkomst blogt Diederik Diercks over de betekenis van het woord transitie. De vorige keer ging dat over transities in mediation, nu is het andersom: mediation in transities.
Vastzitten
Hij zat voor me. Bart. Het ene moment was hij boos, het andere verdrietig. En vooral zat hij vast. We zaten in een mediationgesprek met zijn algemeen directeur en dat ging in rondjes. Bart had 30 jaar voor het bedrijf gewerkt, hij was commercieel directeur, de klanten liepen met hem weg en toch ging het niet. Vorig jaar was het bedrijf overgenomen door een internationale partij. De vorige eigenaar, met wie Bart het altijd samen gedaan had, was met pensioen. Er was nu een nieuwe algemeen directeur. Het gekke was, dat was vanaf het begin eigenlijk heel goed gegaan. Ze hadden een persoonlijke klik, kenden elkaar ook uit de branche. Er was wederzijds respect en ook begrip voor de situatie: nieuwe eigenaar, nieuwe eisen en dat was lastig, dat begreep iedereen. En toch liep het niet.
Verbinding, Capaciteit en Autonomie
En zo zat ik met hem in een caucus, even apart. Dat zou ik later ook doen met de algemeen directeur, maar nu eerst met Bart. We hadden het over de 3 pijlers van een goede werkomgeving.
- Verbinding: contact, waardering en veiligheid ervaren van de mensen met en voor wie je werkt
- Capaciteit: het gevoel hebben dat je op jouw niveau uitgedaagd wordt
- Autonomie: voldoende zeggenschap hebben over wat je doet en hoe je het doet
Iedereen heeft in bepaalde mate aan alle drie behoefte, maar hoe groot die behoeftes zijn, verschilt per mens. De één heeft veel meer behoefte aan verbinding, de ander aan autonomie. Het moet voor jou alle drie in orde zijn om te kunnen blijven functioneren. Dit was voor Bart niet meer zo. Hij voelde geen verbinding met het nieuwe moederbedrijf en hij was een deel van zijn autonomie kwijt, hij mocht het niet meer op zijn manier doen. De capaciteit/uitdaging was er nog, misschien wel meer dan ooit en dat was ook geen probleem, integendeel.
Toen we de situatie zo bespraken werd het inzichtelijk voor hem. En vooral begreep hij ineens waarom hij zo vastzat. “Weet je” zei hij “ik had vroeger gewoon de perfecte baan. Toen scoorde ik op alle drie een 10. 10 op verbinding, 10 op capaciteit en 10 op autonomie. En dat ben ik nu kwijt.” Ja, dat was hij nu kwijt. En dat begreep hij cognitief wel, maar emotioneel kon hij die knop niet zomaar omzetten.
Bij transitie horen slachtoffers
Met de algemeen directeur had ik een heel ander gesprek. Die begreep heel goed dat dit lastig was voor Bart, maar hij kon niets doen. Het was wat het was, het was verandering. En geen slechte verandering, voegde hij eraan toe. Hij geloofde erin en stond ervoor. Maar hij zag ook dat het Bart niet lukte om de knop om te zetten. Ik heb dit toen met hem genormaliseerd: wanneer je verandert, kan niet iedereen mee. Dat is geen onwil of onvermogen, het is gewoon wat het is. Er zijn mensen voor wie de oude situatie goed was, en voor wie de nieuwe dat niet is. Die worden dan alleen maar diepongelukkig wanneer ze moeten proberen om in de nieuwe situatie te bloeien. En hun leidinggevenden worden gefrustreerd: een hele gevaarlijke cocktail!
Afscheid
Het lukt om dit gesprek hierna ook met zijn drieën te voeren. Hierbij kon er voor Bart onderscheid zijn tussen het verdriet en het verwijt dat hij hierin voelde. Het verdriet, daar kon de nieuwe directeur wat mee, het verwijt niet. Ze kwamen uiteindelijk tot afspraken waarmee afscheid werd genomen en dat was goed. Bart belde me een paar weken later op en zei “weet je, het is heel gek, maar mijn vrouw zei het de hele tijd al: “je moet weg”. Maar ik kon het niet horen. Ik was verdrietig en boos. En even dat je het weet, ik had het nog bijna laten klappen in de onderhandeling, maar ook toen was het mijn vrouw die met erdoor trok. En nu voel ik me beter dan ik me in lange tijd gevoeld heb. Ik ben voor mezelf begonnen en je gelooft het nooit, maar mijn eerste opdracht is via mijn oude werkgever! Dank dat je mij hielp met mijn eigen transitie!”

